صادرات

از مزرعه تا بازار جهانی: آماده‌سازی محصول برای صادرات

دکتر الهه شفیعی· انتشار · ۷ دقیقه مطالعه
از مزرعه تا بازار جهانی: آماده‌سازی محصول برای صادرات

بیشتر محموله‌های صادراتی که رد می‌شوند، در مرز دچار مشکل نشده‌اند؛ مشکل از مزرعه شروع شده است. این راهنما مراحل اصلی آماده‌سازی محصول برای بازار جهانی را از دید گیاه‌پزشکی مرور می‌کند.

ابتدا بازار هدف را بشناسید

هر کشور الزامات خودش را دارد: فهرست آفات قرنطینه‌ای، حد مجاز باقی‌مانده‌ی سموم (MRL)، استانداردهای بسته‌بندی و مدارک. انتخاب بازار باید پیش از شروع فصل تولید انجام شود تا برنامه‌ی تولید با الزامات آن هماهنگ باشد.

مدیریت آفات با نگاه قرنطینه‌ای

برخی آفات و بیماری‌ها برای کشور مقصد «قرنطینه‌ای» محسوب می‌شوند و حتی وجود تعداد کم آن‌ها می‌تواند به رد کل محموله منجر شود.

  • فهرست آفات قرنطینه‌ای مهم برای محصول و کشور مقصد را بشناسید.
  • پایش منظم باغ یا گلخانه و ثبت نتایج را در برنامه بگنجانید.
  • ورود ماده‌ی آلوده را با بهداشت مزرعه و کنترل ورودی‌ها محدود کنید.

باقی‌مانده‌ی سموم و دوره‌ی کارنس

اغلب مشکلات صادراتی به باقی‌مانده‌ی سموم برمی‌گردد. سمی که در بازار داخلی مجاز است، ممکن است در کشور مقصد مجاز نباشد یا حد مجاز آن بسیار پایین باشد.

انتخاب سم مجاز، رعایت دوز و دوره‌ی کارنس تا برداشت و ثبت دقیق سم‌پاشی‌ها، ضروری‌ترین اقدامات است.

تغذیه و کیفیت محصول

تغذیه‌ی متعادل، علاوه بر عملکرد، بر ماندگاری، ظاهر و مقاومت گیاه اثر دارد. گیاه سالم به سم کمتری نیاز دارد و همین ریسک باقی‌مانده را کم می‌کند.

مستندسازی و ردیابی

خریداران و مراجع بازرسی به سوابق نیاز دارند: برنامه‌ی کود و سم، تاریخ‌ها، شماره‌ی بچ و محل تولید. نظم در ثبت اطلاعات هم اعتماد ایجاد می‌کند و هم هنگام بروز مشکل، یافتن علت را آسان می‌کند.

برداشت، بسته‌بندی و حمل

حتی محصول سالم هم ممکن است در مرحله‌ی پس از برداشت دچار مشکل شود. بهداشت بسته‌بندی، کنترل دما و زمان حمل در حفظ کیفیت و جلوگیری از آلودگی نقش دارند.

چک‌لیست خلاصه

  • بازار هدف و الزامات آن پیش از کشت مشخص شده است.
  • برنامه‌ی تغذیه و حفاظت با الزامات صادرات هماهنگ است.
  • پایش آفات منظم و مستند انجام می‌شود.
  • سموم مجاز و کارنس رعایت می‌شود.
  • سوابق تولید کامل و قابل ردیابی است.
  • پیش از برداشت یک پیش‌بازرسی فنی انجام شده است.

سوالات متداول

مشاوره‌ی صادراتی را از چه زمانی شروع کنم؟

بهتر است پیش از شروع فصل تولید باشد تا برنامه‌ی حفاظت و تغذیه از ابتدا با الزامات بازار هدف هماهنگ شود.

MRL چیست؟

حداکثر مقدار مجاز باقی‌مانده‌ی سم روی محصول که هر بازار برای هر محصول تعیین می‌کند.

نویسنده: دکتر الهه شفیعی

گیاه‌پزشک، حشره‌شناس و پژوهشگر با بیش از ۱۵ سال تجربه و ۱۴ مقاله در مجلات Q1 و ISI. درباره‌ی من